Vergilendirme de İspat Unsurları

Ülkemizde vergileme büyük ölçüde, vergi mükelleflerinin vergilemeye esas olacak matrahları kendilerinin belirleyip beyan etmeleri esasına dayanır. Diğer ülkelerde de uygulama bu yöndedir. Mükelleflerin beyanına güven esastır. Ancak güven denetime engel değildir. Vergi idaresi uygulama birimleri ile mükellef beyanlarını esas alarak vergiyi tarh, tahakkuk ve tahsil eder. Daha sonra beyanlar üzerinde analiz ve incelemeler yaparak vergi incelemesine tabi tutulacak mükellefleri belirler. İnceleme için seçilen mükellefler vergi müfettişlerince incelenir. İnceleme sonucunda ek tarhiyatı gerektiren farklılıklar varsa vergi müfettişi mükellefe durumu açıklar ve tespit ettiği hususları tutanağa geçirir. Bu konularda mükellef de açıklamalarını yapar ve tutanak mükellefle birlikte imzalanır. Vergi müfettişi vergi inceleme raporunu düzenler ve alınmasını gerekli gördüğü ek vergiyi ve cezayı belirtir.

Ortaya çıkan ek vergi ve ceza konusunda mükellef vergi idaresi ile uzlaşma(tarhiyat öncesi ve tarhiyat sonrası)yoluna gidebilir. Bu durunda uzlaşılan vergi ve ceza kesinleşir. Uzlaşma sağlanamaması ya da uzlaşma yolunun tercih edilmemesi durumunda mükellef yargı yoluna başvurur. Vergi incelemesi dışında da vergi dairesince yapılan araştırma ve incelemelerde ek vergi ve ceza istenmesi gereği doğabilir. Mükellefin yine uzlaşma veya yargıya başvurma hakkı mevcuttur. Gerek vergi incelemesi gerekse vergi yargısı aşamasında mükellefler beyanlarının doğruluğunu ispat edici vasıtalarla ortaya koyabilir. İdare de iddialarını doğrulayacak vasıtalara sahiptir. Vergi mahkemeleri ve Danıştay’da görevli hakimler doğru karara ulaşmada kanunların kendilerine tanıdığı birtakım vasıtalara sahiptir.

Yararlanılabilecek ispat unsurları-deliller

Vergi Usul Kanunu’muzda ispat ve ispat vasıtaları ile ilgili genel hüküm yer almaktadır. Kanunun 3/B maddesinde ’’İspat: Vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyeti esastır. Vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyeti yemin hariç her türlü delille ispatlanabilir. Şu kadar ki, vergiyi doğuran olayla ilgisi tabii v e açık bulunmayan şahit ifadesi ispatlama vasıtası olarak kullanılamaz. İktisadi, ticari ve teknik icaplara uymayan bir durumun iddia olunması halinde ispat külfeti bunu iddia eden tarafa düşer.’’ denilmektedir.

Vergi mükelleflerinin yararlanabileceği imkanlar

Vergi kanunlarının vergilemenin doğru olarak yapılmasının sağlamak üzere mükellefe yüklemiş olduğu ödevler, gereği gibi yerine getirildiği ölçüde ispat aracı olarak da kullanılabilir. Mükellefler tarafından yerine getirilen bu ödevler bir vergi incelemesi veya idare ile bir görüş ayrılığı söz konusu olduğunda ya da yargı aşamasında ispat aracı olarak kullanılabilir. Başlıcaları aşağıda olduğu gibidir.

■ Beyanlar, bildirmeler

Yukarıda belirtildiği gibi, vergi mükellefleri vergiye esas olacak vergi matrahlarını kendileri,çoğu elektronik ortamda olmak üzere vergi dairesine 15 günlük, aylık, üç aylık veya yıllık dönemler itibariyle bildirmektedirler. Bu beyanlar aksi vergi dairesince ispatlanıncaya kadar doğru kabul edilmektedir. Bu beyan mükellefin yazılı ikrarı olarak kabul edilir. Vergi mükelleflerinin işe başlamayı, iş değişikliklerini, adreslerini ,adres değişikliklerini, iş değişikliklerini, işletmede değişiklikleri, işi bırakmayı, tasfiye ve ifl as halini Vergi Usul Kanunu’nda belirtilen sürelerde vergi dairelerine bildirmeleri gerekmektedir. Beyan ve bildirimler vergi dairesi ile uyuşmazlık halinde ispat aracı durumundadır.

■ Defter kayıt ve belgeler

Mükellefl er vergiye esas olacak matrahları doğru olarak tespit edebilmek amacıyla defter tutarlar ve defterlere kaydettikleri işlemleri belgelendirirler. Defter kayıtları ve belgelerin vergi matrahının doğru ve usulüne uygun olarak tespit edildiğini görmeye elverişli bir şekilde düzenlenmiş olması gerekir. Uygun defter kayıtları ve belgelere sahip olan mükellefler ilk görünüş karinesinden yararlanabilirler. Buna göre, kayıt ve belge düzenine uygun tutulan defter kayıtları ve dayanağı belgelerle ortaya konulan işlemlerin, aksi kanıtlanmadığı sürece gerçek olduğu kabul edilir. İnceleme elemanı ya da vergi dairesi aksini iddia ettiği takdirde bunu ispatla yükümlü olur. Vergi mükellefi üçüncü kişilerle yaptığı işle ilgili sözleşmeleri de ispat edici belge olarak kullanabilir. Ancak bu sözleşmeler muvazaadan ari, gerçek durumu gösteren sözleşmeler olmalıdır.

Vergi idaresinin kullanabileceği deliller

Vergi idaresi mükellefl erle ilgili olarak yaptığı işlemler dolayısıyla bir takım belgeler düzenler, tutanak tutar. Bunlar delil olarak kullanılabilir.

■ Yoklama fişleri, yoklama tutanakları

Vergi dairesi yoklama memurları, mükellefl eri ve mükellefiyetle ilgili maddi olayları, kayıtları mevzuları araştırma yetkisine sahiptir. Yoklama sonuçları tutanak hükmünde olan yoklama fişi ile tespit edilmektedir. Elektronik ortamda

İçeriğin geri kalanını görmek için GİRİŞ yapmanız veya ÜYE olmanız gerekmektedir.

Vergi ile ilgili tüm soru ve sorunlarınız için

Canlı Sohbet Yapabilirsiniz

Hemen Tıkla

 

Soru ve sorunlarınız için derneğimize üye olabilirsiniz. Hemen Mesaj Gönder: https://m.me/versavorg