fbpx
Pazar, 20 Eylül, 2020

Kamu Alacağının Tahsiline Engel Olma Suçunun Takibatı Nedeniyle İhtiyati Tahakkuk Uygulaması

Devlete, vilayet hususi idarelerine ve belediyelere ait vergi, resim, harç, ceza tahkik ve takiplerine ait muhakeme masrafı, vergi cezası, para cezası gibi asli, gecikme zammı, faiz gibi fer’i amme alacakları ve aynı idarelerin akitten, haksız fiil ve haksız iktisaptan doğanlar dışında kalan ve amme hizmetleri tatbikatından mütevellit olan diğer alacakları ile; bunların takip masrafları hakkında bu kanun hükümleri tatbik olunur.

 

İhtiyati Tahakkuk Uygulaması Nedir?

Genel Düzenleme

İhtiyati tahakkuk uygulaması, kamu alacağını korumak amacıyla 6183 sayılı Kanunun 17 ila 20 inci maddeleri arasında düzenlenmiştir. Buna göre, İhtiyati tahakkuk, ileride tahakkuk edecek olan amme alacağının daha önceden tahsil güvenliğini sağlamak için yapılan tahakkuk olarak tanımlanabilir.

6183 sayılı Kanununun 17 nci maddesinde “Aşağıdaki hallerden birinin bulunması takdirinde vergi dairesi müdürünün[1] yazılı talebi üzerine defterdar ve/veya vergi dairesi başkanı, mükellefin henüz tahakkuk etmemiş vergi ve resimler ile bunların zam ve cezalarının derhal tahakkuk ettirilmesi hususunda yazılı emir verebilir.

6183 sayılı Kanunun 17 nci maddesinde, ihtiyati tahakkukun mükellefin henüz tahakkuk etmemiş vergi ve resimlerinden Maliye Bakanlığınca tespit ve ilan edilecek olanlarla bunların zam ve cezaları hakkında uygulanabileceği hükme bağlanmıştır. Bu düzenleme ışığında Belediye ve İl özel idaresine ait alacaklar için ihtiyati tahakkuk uygulanamayacaktır.

Buna göre, madde metninde yazılı hallerden birinin bulunması halinde, mükellefin henüz tahakkuk etmemiş;

  1. a) Gelir Vergisi (geçici vergi dahil),
  2. b) Kurumlar Vergisi (geçici vergi dahil),
  3. c) Katma Değer Vergisi,
  4. d) Damga Vergisi,
  5. e) Özel Tüketim Vergisi,
  6. f) Özel İletişim Vergisi,
  7. g) Şans Oyunları Vergisi,
  8. h) Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi,

ı) Veraset ve İntikal Vergisi,

  1. i) Bu vergilerin gecikme faizi ve vergi aslına bağlı vergi cezaları hakkında ihtiyati tahakkuk uygulanabilmesi uygun görülmüştür.

Gelir ve kurumlar vergisine mahsup edilmek üzere tarh ve tahakkuk ettirilen geçici verginin asıllarının aranılmayacağı durumlarda, maddenin öngördüğü şartların varlığı halinde ihtiyati tahakkuk, bu vergi için hesaplanan gecikme faizi ve bu vergiye bağlı vergi cezaları için uygulanır.

6183 Sayılı Kanunun 17 inci maddesinin birinci fıkrasında ihtiyati tahakkuk kapsamına girecek vergi ve cezalar konusunda belirleme yetkisini Maliye Bakanlığa bırakmış olup buna göre aşağıdaki amme alacakları için ihtiyati tahakkuk işlemi yapılamayacaktır.

    1. a) Harç,
    2. b) Ecrimisil,
    3. c) Stopaj gelir vergisi
    4. d) Motorlu Taşıtlar Vergisi

     

    İhtiyati Tahakkuk’un Sebepleri

    6183 sayılı Kanunun 17 nci maddesinde ihtiyati tahakkuk müessesesi hükme bağlanmış ve amme alacağının tehlikeye girdiği hallerde henüz tahakkuk etmemiş alacaklar için hususi kanunlarında belirlenen süreleri beklemeksizin tedbir amaçlı önceden yapılan tahakkukun adıdır.

    6183 Sayılı Kanunun 13 üncü maddesinin 1, 2, 3 ve 5.bentlerinde yazılı ihtiyati haciz sebeplerinden birisinin mevcut olması, mükellef hakkında 110’uncu madde gereğince takibata girişilmiş olması ve Teşebbüsün muvazaalı olduğu ve gerçekte başkasına ait olduğu hakkında deliller elde edilmiş ihtiyati tahakkuk şartları oluşmuş demektedir.

    Amme alacağının tahsili için hakkında takip muamelelerine başlanan borçlu kısmen veya tamamen tahsile engel olmak veya tahsili zorlaştırmak maksadıyla mallarından bir kısmını veya tamamını, mülkünden çıkararak, telef ederek yahut değerden düşürerek gerçek surette, gizleyerek, kaçırarak muvazaa yolu ile başkasının uhdesine geçirerek veya aslı olmayan borçlar ikrar ederek, yahut alındılar vererek gerçeğe aykırı surette, varlığını yok eder veya azaltır ve geri kalan mallar borcu karşılamaya yetmezse bu durum başlı başına ihtiyati tahakkuk sebebidir.

    İhtiyati Tahakkuka İtiraz

    6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkındaki Kanunun 20 inci maddesine göre, Haklarında ihtiyati tahakkuk üzerine ihtiyati haciz tatbik olunanlar, ihtiyati tahakkuk sebeplerine ve miktarına 15 inci madde gereğince 7 gün içerisinde vergi mahkemesi nezdinde itirazda bulunabilirler.

    Continue Reading

    6183 Sayılı Kanun’ un Uygulamalarına Karşı Dava Açma Hakkı Doğuran Durumlar

    6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’a istinaden idarenin yaptığı ödeme emri tebliği,
    ihtiyati tahakkuk ve ihtiyati haciz işlemleri, haciz işlemleri, teminat isteme yazısı ve tecil talebinin reddine
    karşı mükellefler vergi davası açma hakkına sahiptirler.

    Ödeme Emri Tebliği

    Tarh ve tahakkuku gerçekleşen ve ödeme süreleri içinde ödenmeyen kamu alacakları için vergi daireleri
    borçlulara 7 gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal beyanında bulunmaları için ödeme emri tebliğ ettirir. Bu ödeme emri tebliğine karşı borçlular; borcun bulunmadığı, kısmen ödenmiş olduğu ya da zaman aşımına
    uğramış olduğu gerekçelerinden birisi ile dava açabilirler. Borçlu, ödeme emrine karşı açtığı davayı kazanırsa ilgili borç ve ceza “ yargı kararı ile terkin” edilmiş olur. Davayı kaybederse, ilgili vergi borcu aslı, bu borca ilişkin cezaları ve gecikme faizleriyle birlikte tahsil olunmakla kalmaz, ayrıca %10’dan düşük olmamak üzere “Haksız Çıkma Tazminatı” tatbik edilir.

    İhtiyati Tahakkuk ve İhtiyati Haciz İşlemleri

    İhtiyati tahakkuk ve ihtiyati haciz işlemleri AATUHK’ un 13 ve 17. maddelerinde amme alacaklarının
    güvence altına alınması amacıyla düzenlenmiş bulunan işlemlerdir. İhtiyati tahakkuka, kanunda sayılan nedenlerin mevcut olması durumunda vergi dairesi müdürünün yazılı talebi üzerine defterdar/vergi dairesi başkanı yetkili olup, ihtiyati tahakkuk sadece vergiden kaynaklanan kamu alacakları için uygulanabilmektedir. İhtiyati haciz ise kanunda sayılan nedenlerin mevcut olması durumunda alacaklı kamu idaresinin mahalli en büyük memurluğunca tasdik edilen haciz varakalarına istinaden yapılmaktadır. Haklarında ihtiyati tahakkuk üzerine ihtiyati haciz uygulananlar tahakkuk sebeplerine ve miktarına karşı dava açabilirler. Ancak ihtiyati haciz uygulanmadan ihtiyati tahakkuk işlemine karşı dava açılamaz.

    Haciz İşlemleri

    6183 sayılı Kanun’ un 62. maddesi gereğince; ödeme emrinin tebliği üzerine borcunu ödemeyen borçlunun, mal bildiriminde gösterilen veya tahsil dairesince tespit edilen borçlu veya üçüncü şahıslar elindeki menkul malları ile

    Continue Reading